25/01/2026
Tết Nguyên Đán là dịp quan trọng nhất trong năm của người Việt, mang theo nhiều phong tục tập quán được lưu truyền qua các thế hệ. Trong đó, những điều kiêng kỵ ngày Tết được coi là cần thiết để tránh vận xui, rước may mắn vào nhà. Từ ngày 30 Tết đến hết những ngày đầu năm mới, mọi lời nói, hành động đều được người xưa khuyên nên cẩn trọng. Dù thời hiện đại, nhiều người vẫn giữ gìn những điều cấm kỵ này với niềm tin sẽ mang lại bình an, thuận lợi cho cả năm. Cùng tìm hiểu những điều nên tránh trong dịp Tết để năm mới hanh thông, gia đạo an khang.
Từ xưa, ông cha ta đã truyền lại những điều kiêng kỵ ngày Tết để tránh xui xẻo, rủi ro và mong muốn giữ gìn sự bình an cho gia đình. Những tập tục này không chỉ mang ý nghĩa tâm linh sâu sắc mà còn phản ánh triết lý sống và quan niệm văn hóa đặc trưng của dân tộc Việt.
Ngày mùng 1 Tết là ngày đầu tiên của năm mới, mọi việc làm đều ảnh hưởng đến vận may cả năm. Người xưa tin rằng trong những ngày Tết, thần Tài và các vị thần linh sẽ về nhà mang lại phước lành, tài lộc cho gia đình. Nếu quét nhà và đổ rác vào ngày này, tức là vô tình quét sạch, vứt bỏ hết tài lộc, may mắn ra khỏi nhà. Đây được xem là hành động không tôn trọng các vị thần linh và có thể khiến cả năm gặp nhiều khó khăn về tài chính.
Vì vậy, mọi người thường dọn dẹp nhà cửa sạch sẽ trước giao thừa và cố gắng giữ gìn sự sạch sẽ trong suốt ngày mùng 1 mà không cần quét dọn. Nếu thực sự cần thiết phải dọn dẹp, người ta sẽ quét rác vào một góc trong nhà và chỉ đổ đi sau ngày mùng 1, thường là từ mùng 2 hoặc mùng 3 trở đi. Khi quét, hướng chổi phải quét từ ngoài vào trong nhà chứ không quét từ trong ra ngoài để tránh đưa tài lộc ra khỏi nhà.
Không đi chúc Tết mùng 1 là một trong những điều kiêng kỵ ngày Tết, mọi người tin rằng bước chân đầu tiên ra khỏi nhà sẽ ảnh hưởng đến vận may cả năm. Việc xông đất cũng được coi trọng, chỉ người hợp tuổi, có vận may tốt mới được mời đến nhà đầu năm. Nhiều gia đình chọn ở nhà mùng 1 để tránh xáo trộn khí vận, dành thời gian nghỉ ngơi sau đêm giao thừa và tận hưởng không khí gia đình ấm cúng.
Truyền thống chúc Tết thường bắt đầu từ mùng 2, với mùng 2 dành cho con gái về thăm nhà ngoại, mùng 3 đi thăm bạn bè, đồng nghiệp. Tuy nhiên, nhịp sống hiện đại đã khiến nhiều người linh hoạt hơn trong việc chúc Tết. Dù vậy, nhiều gia đình truyền thống, đặc biệt ở nông thôn, vẫn coi trọng việc giữ mùng 1 cho gia đình. Những điều kiêng kỵ ngày Tết cũng có vấn đề không nên chúc Tết quá sớm vào mùng 1, tin rằng đó là thời gian thần linh ban phước, không nên làm phiền, thể hiện sự tôn trọng truyền thống và tạo không gian riêng tư cho gia đình.
Vay mượn tiền bạc đầu năm, đặc biệt là dịp Tết, là điềm báo không may cho cả hai bên. Người cho vay có thể bị thất thoát tài lộc, dẫn đến khó khăn tài chính cả năm. Người đi vay báo hiệu một năm đầy nợ nần, túng thiếu. Người xưa thường chuẩn bị kỹ lưỡng trước Tết để tránh vay mượn, từ tiền bạc, thực phẩm đến vật dụng sinh hoạt. Nếu cần thiết, họ sẽ chờ qua Tết mới mượn, thậm chí kiêng trả nợ trong Tết vì sợ “tiền ra” đầu năm.
Điều kiêng kỵ này thể hiện giá trị đạo đức về sự tự lập tài chính và chuẩn bị chu đáo. Việc không vay mượn thể hiện sự tự trọng và khả năng quản lý cuộc sống. Nó cũng giúp tránh căng thẳng trong các mối quan hệ trong dịp Tết. Ngày nay, dù cuộc sống hiện đại, nhiều người vẫn cố gắng tránh vay mượn dịp Tết. Các ngân hàng cũng thường nghỉ, khiến việc vay khó khăn hơn. Nhiều người chủ động chuẩn bị quỹ dự phòng để đảm bảo không phải vay mượn, vừa giữ gìn truyền thống, vừa tự chủ tài chính.
Mùng 1 Tết là ngày mở đầu năm, mọi hành động, lời nói đều ảnh hưởng đến vận khí. Cãi nhau, gây gổ ngày đầu năm là những điều kiêng kỵ ngày Tết, báo hiệu một năm xung đột, bất hòa và xui xẻo. Không khí tiêu cực ngày mùng 1 có thể kéo theo mâu thuẫn trong gia đình, công việc và các mối quan hệ. Theo tâm linh, lời nói cay nghiệt, hành vi hung hãn sẽ xua đuổi thần Tài, mang đến vận đen. Vì thế, mọi người cố gắng kiềm chế cảm xúc, tránh tranh luận trong những ngày Tết, đặc biệt là mùng 1.
Gia đình nào cũng mong khởi đầu năm mới hòa thuận. Dù có bất đồng từ năm cũ, mọi người cũng cố gắng gác lại, tha thứ và hướng đến điều tích cực. Nhiều gia đình nhắc nhở nhau trước Tết để tránh chủ đề nhạy cảm. Ngoài việc tránh cãi vã với người thân, người ta cũng cố gắng không tranh chấp với người ngoài. Trong các tình huống như va chạm giao thông, mọi người thường nhường nhịn, hòa giải thay vì tranh cãi.
Tóc tượng trưng cho may mắn, tài lộc và sinh khí. Cắt tóc đầu năm có nghĩa là “cắt đứt” vận may, khiến cả năm gặp rủi ro, không thuận lợi. Trong văn hóa Á Đông, mái tóc dài là biểu tượng của sức khỏe, tuổi thọ và phú quý. Cắt tóc đầu năm mang ý nghĩa tâm linh sâu sắc, giống như tự cắt đi phần “khí vận” tốt đẹp. Một số người còn cho rằng cắt tóc đầu năm ảnh hưởng đến sức khỏe, làm suy yếu sinh lực.
Mọi người thường cắt tóc, gội đầu trước giao thừa để đón Tết với diện mạo mới. Các tiệm cắt tóc rất đông khách cuối năm và nghỉ Tết từ 29/30 đến hết mùng 3, thậm chí lâu hơn. Thời gian kiêng cắt tóc thường kéo dài ít nhất 3 ngày đầu năm, có gia đình kiêng đến hết tháng Giêng. Tập tục này không phân biệt tuổi tác, giới tính, ngay cả cạo râu, tỉa tóc nhỏ cũng nên tránh. Dù không phải ai cũng tin, nhiều người vẫn xếp vấn đề này vào những điều kiêng kỵ ngày Tết như một nét văn hóa truyền thống.
Lời nói có sức mạnh to lớn, đặc biệt vào đầu năm mới. Người xưa tin rằng những lời nói ngày mùng 1 có thể thành hiện thực cả năm. Vì vậy, tránh nói những lời tiêu cực, xui xẻo, bệnh tật, chết chóc. Các từ như “chết”, “bệnh”, “mất”, “hỏng”, “xui”, “rủi” nên tránh. Thay vào đó, dùng lời tích cực, chúc tụng như “phát tài”, “may mắn”, “khỏe mạnh”, “thịnh vượng”, “an khang”. Gặp việc không vui, nhanh chóng nói lời cầu may như “bể bát bể dĩa, tan tai tan ách”.
Cha mẹ dạy con cách ứng xử, nói chuyện tránh gây rắc rối. Trẻ con không được khóc lóc, la hét hay nói điều không hay. Nếu có người lỡ lời, người xung quanh sẽ nói “chớ, chớ” hoặc “bỏ lời đi” rồi nói lời tốt lành. Tránh nhắc chuyện buồn, tang tóc. Tết là dịp quên đi điều không vui và hướng về tương lai, tâm trạng, lời nói tích cực sẽ thu hút năng lượng tốt, mang lại may mắn.
Đánh thức người đang ngủ vào sáng mùng 1 Tết là điều kiêng kỵ. Theo quan niệm dân gian, khi ngủ, linh hồn nghỉ ngơi, du hành. Đánh thức đột ngột có thể làm giật mình linh hồn, ảnh hưởng đến sức khỏe và vận may cả năm. Giấc ngủ đầu năm quan trọng, quyết định sự nghỉ ngơi và tích lũy năng lượng. Bị đánh thức thô bạo có thể gặp vấn đề về sức khỏe, tinh thần không tỉnh táo và gặp trở ngại.
Chụp hình người đang ngủ cũng không lịch sự và mang điềm xấu. Hình ảnh người ngủ tượng trưng cho sự lười biếng, thiếu sinh khí, báo hiệu năm thiếu năng động. Chụp lén là vi phạm sự riêng tư, thiếu tôn trọng. Nhiều người tin rằng hồn người đang ở xa khi ngủ, chụp hình lúc này giống như chụp vỏ bọc không hồn. Nên chờ mọi người tự nhiên thức dậy thay vì ép buộc.
Món ăn trên mâm cơm, mâm cúng được chuẩn bị công phu. Bỏ thừa thức ăn là điều kiêng kỵ, thể hiện sự thiếu tôn trọng tổ tiên và sự phung phí. Người xưa tin rằng mỗi hạt gạo là kết quả của lao động. Bỏ phí thức ăn là coi thường sự ban tặng của trời đất, dẫn đến thiếu thốn cả năm.
Các gia đình bảo quản và sử dụng hợp lý để tránh lãng phí. Thức ăn thừa được hâm nóng hoặc chế biến thành món mới. Đồ cúng được gia đình cùng nhau ăn với niềm tin mang lại may mắn. Một số gia đình có tục cơm thừa canh cặn, nấu dư thức ăn để dành sang ngày hôm sau, tượng trưng cho sự dư dả.
Xông đất là tục lệ quan trọng của người Việt, người đầu tiên bước vào nhà năm mới mang theo vận khí. Việc lựa chọn người xông đất được chú trọng và có nhiều điều kiêng kỵ. Nghiêm ngặt nhất là không cho người đang trong tang vào xông đất. Theo quan niệm dân gian, người có tang mang theo vận đen, khiến gia đình gặp điều không may, xua đuổi thần Tài. Đây không phải là sự kỳ thị mà xuất phát từ niềm tin tâm linh và mong muốn bảo vệ sự bình an. Người được chọn xông đất thường có tuổi hợp với gia chủ, cuộc sống sung túc, gia đình hạnh phúc, công việc thuận lợi và mang vẻ mặt phúc hậu.
Giặt quần áo được ví như “rửa trôi” tài lộc, may mắn ra khỏi nhà. Hành động này có thể dẫn đến một năm khó khăn về tài chính. Ngoài ra, mùng 1 và mùng 2 Tết là ngày sinh nhật của thần Nước. Giặt giũ là hành động không tôn trọng thần Nước, có thể khiến thần linh nổi giận. Quần áo cho các thành viên được chuẩn bị đủ mặc trong 3 ngày Tết. Ở những gia đình truyền thống và vùng nông thôn, việc kiêng giặt quần áo mùng 1, mùng 2 Tết vẫn được giữ gìn như một nét văn hóa đẹp.
Lửa và nước là hai yếu tố quan trọng trong đời sống và tâm linh người Việt. Vào mùng 1 Tết, việc cho mượn lửa hoặc nước là điều kiêng kỵ. Lửa tượng trưng cho sự ấm áp, hưng thịnh, còn nước đại diện cho tài lộc. Cho đi lửa hoặc nước được cho là “tặng” đi khí vận tốt, của cải. Cho lửa đầu năm sẽ làm ngọn lửa hưng thịnh trong gia đình yếu đi, dẫn đến một năm lạnh lẽo.
Vì vậy, vào những ngày Tết, nếu có người đến xin mượn lửa hoặc nước, người ta thường từ chối khéo léo hoặc tìm cách giải quyết khác. Thay vì cho lửa, họ có thể cho bật lửa mới, hộp diêm mới. Với nước, họ có thể tặng chai nước hoặc hướng dẫn nơi có vòi nước công cộng. Một số người còn kiêng cả việc nhận lửa, nước từ người khác.
Vịt: Vịt là loài gia cầm có cách đi lại lạch bạch, bước chân không vững chắc, thường lảo đảo qua lại. Ăn thịt vịt vào dịp Tết được cho là sẽ khiến công việc trong năm không suôn sẻ, hay gặp trục trặc, đi không đến đâu, làm ăn không có định hướng rõ ràng. Nhiều gia đình hoàn toàn không nấu món vịt trong ba ngày Tết, thay vào đó chọn gà – loài gia cầm được xem là mang lại sự sung túc và vượng khí.
Mực, bạch tuộc: Hai loại hải sản này có màu đen, khi nấu thường chảy ra nước màu đen tuyền. Người ta tin rằng ăn mực hoặc bạch tuộc vào đầu năm sẽ khiến cả năm gặp nhiều điều đen đủi, xui xẻo, vận đen bủa vây. Màu đen tượng trưng cho sự u ám, không may mắn, trái ngược với sắc đỏ rực rỡ, vàng óng ánh mà người Việt ưa chuộng trong dịp Tết.
Tôm càng (tôm bạc): Loại tôm này có hình dáng cong, gù lưng, không thẳng đứng như các loại tôm khác. Ăn tôm càng được cho là sẽ khiến công việc trong năm gặp nhiều khó khăn, phải “gồng lưng”, làm việc vất vả mà không đạt được thành công.
Cua: Một số địa phương kiêng ăn cua trong dịp Tết vì cua có cặp càng hay kẹp, cắn người, được cho là biểu tượng của sự hung hăng, xung khắc. Ăn cua có thể khiến cả năm dễ gặp phải những mối quan hệ căng thẳng, xung đột, tranh chấp. Ngoài ra, cua đi lùi không đi thẳng, điều này được liên tưởng đến việc làm ăn không tiến triển, thậm chí còn lùi bước.
Trứng vịt lộn: Mặc dù đây là món ăn bổ dưỡng và được nhiều người ưa thích, nhưng trong dịp Tết, trứng vịt lộn lại bị kiêng kỵ. Hình ảnh con vật chưa hoàn chỉnh trong trứng, đã chết trước khi ra đời được xem là điềm không tốt, tượng trưng cho sự bất thành, việc làm không trọn vẹn, kế hoạch bị đổ vỡ giữa chừng.
Đồng hồ: Tặng hoặc mua đồng hồ vào dịp Tết là điều cực kỳ kiêng kỵ trong văn hóa Việt Nam và nhiều nước châu Á. Đồng hồ cũng tượng trưng cho thời gian trôi qua, sự già nua, nhắc nhở về cái chết đang đến gần, điều này hoàn toàn trái ngược với ý nghĩa của Tết – một khởi đầu mới tươi sáng. Ngay cả việc mua đồng hồ cho bản thân vào đầu năm cũng nên tránh vì lo ngại về điềm xấu.
Giày dép: Tặng giày dép vào dịp Tết được cho là sẽ khiến người nhận “đi xa” hoặc chia ly với người tặng. Đối với vợ chồng, tặng nhau giày dép có thể dẫn đến chia tay, ly hôn. Với cha mẹ, con cái, điều này có thể khiến hai bên xa cách. Hơn nữa, giày dép dùng để đi trên đất, bụi bặm, không được xem là món quà sang trọng, trang trọng phù hợp với ngày Tết.
Ví, túi xách không có tiền bên trong: Tặng hoặc mua ví, túi xách mà không có tiền bên trong vào đầu năm được cho là sẽ khiến cả năm túi rỗng, thiếu tiền bạc, làm ăn thua lỗ. Nếu muốn tặng ví hay túi xách, người ta thường bỏ sẵn một số tiền may mắn vào trong, dù là mệnh giá nhỏ, để tượng trưng cho sự đầy đủ, dư dả
Dao, kéo, vật sắc nhọn: Các vật dụng sắc nhọn như dao, kéo, kim khâu tượng trưng cho sự cắt đứt, chia cắt, gây thương tích. Mua hoặc tặng những món đồ này vào dịp Tết được cho là sẽ khiến các mối quan hệ bị cắt đứt, gia đình chia ly, công việc bị gián đoạn. Trong phong thủy, vật sắc nhọn còn mang khí sát, có thể gây ra tai nạn, xung đột.
Gương: Mua gương mới vào đầu năm cũng nằm trong danh sách những món đồ kiêng kỵ. Gương dễ vỡ, bể, tượng trưng cho sự tan vỡ, gia đình không êm ấm. Hơn nữa, gương phản chiếu hình ảnh, trong tâm linh được cho là có thể phản chiếu cả những điều xấu, xui xẻo vào nhà. Gương vỡ được xem là điềm báo cực kỳ không tốt, có thể gặp tai họa lớn.
Đồ đen, đồ trắng: Hai màu này trong văn hóa Việt gắn liền với tang tóc, đám ma. Mua sắm quần áo, đồ vật có màu đen hoặc trắng tinh vào dịp Tết được xem là điềm không may, có thể mang lại rủi ro, bệnh tật cho gia đình. Thay vào đó, người Việt ưa chuộng các màu sắc rực rỡ như đỏ (phát tài, may mắn), vàng (giàu sang, quyền quý), hồng (hạnh phúc, tình yêu) trong những ngày Tết.
>>> Xem thêm: Quà Tết ý nghĩa: Gợi ý những món quà mang tài lộc & may mắn dịp đầu năm
Thắp hương cúng tổ tiên: Đây là việc làm quan trọng nhất trong dịp Tết, thể hiện đạo lý uống nước nhớ nguồn của người Việt. Vào đêm giao thừa và sáng mùng 1, gia đình cần chuẩn bị mâm cúng chu đáo với đủ các món ăn truyền thống như bánh chưng, giò chả, gà luộc, xôi gấc để dâng lên tổ tiên, ông bà. Thắp hương đầu năm là cách tri ân công ơn sinh thành, nuôi dưỡng và cầu mong tổ tiên phù hộ cho gia đình bình an, may mắn.
Chúc Tết người thân, bạn bè: Từ mùng 2 Tết trở đi, nên dành thời gian đi thăm hỏi, chúc Tết ông bà, cha mẹ, họ hàng thân thích và bạn bè. Đây là dịp để sum họp, tăng cường tình cảm, chia sẻ niềm vui và chúc phúc lẫn nhau. Khi đi chúc Tết, nên mang theo quà biếu phù hợp như bánh kẹo, trái cây, rượu để thể hiện sự trân trọng.
Mặc quần áo mới, đẹp: Trong ba ngày Tết, mọi người nên mặc quần áo mới hoặc đẹp nhất, màu sắc rực rỡ để thể hiện sự tôn trọng với ngày lễ và tạo vẻ ngoài tươi tắn, vui vẻ. Điều này không chỉ mang ý nghĩa tâm linh về sự đổi mới mà còn tạo tâm trạng phấn chấn, tự tin để bước vào năm mới.
Nói lời chúc tốt lành: Trong suốt ba ngày Tết, hãy nói những lời tích cực, tốt đẹp như “chúc mừng năm mới”, “phát tài”, “lộc đến”, “an khang thịnh vượng”. Tránh nói những lời xui xẻo, tiêu cực hay nhắc đến chuyện buồn. Tạo không khí vui vẻ, lạc quan sẽ mang lại năng lượng tích cực cho cả năm.
Li lì xì cho trẻ em và người cao tuổi: Phong bao lì xì màu đỏ với số tiền may mắn bên trong mang ý nghĩa chúc phúc, tài lộc.
Thăm chùa, đi lễ đầu năm: Nhiều người có tập tục đi chùa, lễ chùa vào những ngày đầu năm để cầu bình an, sức khỏe, tài lộc. Khi đi lễ, nên có thái độ thành kính, trang nghiêm, cầu nguyện những điều tốt đẹp cho bản thân, gia đình và mọi người.
Tham gia các hoạt động văn hóa truyền thống: Ba ngày Tết là dịp để tham gia các hoạt động văn hóa như xem múa lân, trò chơi dân gian, tham gia hội chợ Tết. Những hoạt động này không chỉ mang lại niềm vui mà còn giúp gìn giữ và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc.
Sum họp gia đình: Dành thời gian quý báu bên gia đình, trò chuyện, chia sẻ và tận hưởng không khí đoàn viên. Đây là điều quan trọng nhất của Tết – sự gắn kết tình cảm giữa các thành viên trong gia đình, tạo nên những kỷ niệm đẹp để nhớ mãi.
Hiểu và tôn trọng những điều kiêng kỵ ngày Tết không chỉ giúp bạn thể hiện sự kính trọng với truyền thống văn hóa mà còn tạo nên không khí đầu năm tích cực, may mắn. Dù một số người cho rằng đây chỉ là mê tín, nhưng việc giữ gìn những phong tục tốt đẹp góp phần làm Tết thêm ý nghĩa. Nếu bạn đang gặp khó khăn tài chính trước Tết và cần nguồn vốn khẩn cấp, đừng lo lắng, hãy ghé VietMoney – cửa hàng cầm đồ uy tín với nhiều năm kinh nghiệm. Chúng tôi sẵn sàng hỗ trợ bạn với thủ tục nhanh gọn, bảo mật tuyệt đối, giúp bạn vượt qua khó khăn và đón Tết an vui.
>>> Tin liên quan: Bí quyết sắm Tết tiết kiệm đón Tết 2026 đủ đầy
VietMoney – Cầm Đồ Chính Trực
Với 9 năm đồng hành, VietMoney luôn là chỗ dựa tin cậy, hỗ trợ tài chính kịp thời để bạn vượt qua khó khăn. Với chúng tôi, sự tử tế, chân thành và đáng tin cậy là những giá trị cốt lõi đồng hành cùng bạn vượt qua mọi thử thách.
Bản quyền © Công Ty VietMoney | Sơ đồ trang
